Służba Zdrowia - strona główna
SZ nr 1–8/2019
z 24 stycznia 2019 r.

Stuknij na okładkę, aby przejść do spisu treści tego wydania


>>> Wyszukiwarka leków refundowanych


Receptom e-wiatr w oczy

Krzysztof Boczek

Od 1 stycznia e-receptę można wykupić w całym kraju. To wywołało trudności. Także w realizacji recept... papierowych. Nawet w dużych sieciach aptek.

Już 3 stycznia Sławomir Ziemisławski, współwłaściciel apteki Alfik w Krakowie pisze na Facebooku posta o problemach z e-receptą. Od 1 stycznia wszystkie – papierowe i elektroniczne – trzeba otaksowywać, wysyłając ich dane – plik DRR (Dokument Realizacji Recepty) na platformę P1 (Elektroniczna Platforma Gromadzenia, Analizy i Udostępniania Zasobów Cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych). – Dotychczas to zajmowało 2–3 minuty. Teraz 10–15. I nie zawsze jest to w ogóle możliwe – twierdzi pan Sławomir. Do jego apteki trafia sporo obcokrajowców. Tego dnia zjawił się jeden z receptą z małopolskiego NFZ. Nie do realizacji. – Bo skoro mieszka w Polsce, to według systemu musi mieć PESEL. No ale nie ma, bo jest obcokrajowcem. System nie przepuści. Pliku nie wygenerujesz, recepty nie zrealizujesz, pacjenta nie uratujesz. (...) Tego system nie przewidział – pisze Ziemisławski. Według niego, informatyk, któremu zgłaszał problemy, mówił, iż to już 50. telefon tego dnia w takiej sprawie. „Widocznie w Siedlcach [tu był pilotaż e-recepty – red.] nie ma obcokrajowców, skoro problem się nie ujawnił” – miał tłumaczyć Ziemisławskiemu spec od oprogramowania. Pod postem internauci śpieszą z dowodami na to, że w Siedlcach są obcokrajowcy. Zatrzęsienie. Post w kilka dni staje się bardzo popularny.

Sprawdzamy, czy te problemy są w innych aptekach. Kilku farmaceutów, z dużych miast, nie ma o tym pojęcia, bo dotychczas nie zrealizowali ani jednej e-recepty. W Siedlcach znajdujemy mgr farm. (prosi o anonimowość), który od października 2018 realizuje e-druczki. – Od samego początku są problemy. System nie wczytuje recept z serwera rządowego, nie chciał nam przysyłać refundacji. Były też kłopoty z częściową realizacją recept – wymienia siedlecki aptekarz. Potwierdza także doniesienia Ziemisławskiego: notoryczne problemy z wysyłaniem plików DRR. – Np. dzisiaj w ogóle nie można tego wysłać – mówi siedlczanin. System nadal wymaga PESEL od obcokrajowców. – Wpisujemy cokolwiek, aby było i program to puszcza – opisuje nasz rozmówca.

W aptece Natura w Skierniewicach, która od maja ub.r. zrealizowała kilkaset e-recept, od 1 stycznia także mają trudności. Te same. – Wysyłanie plików DRR trwa dłużej, czasami nie można ich wysłać w ogóle – mówi farmaceutka tej placówki, zastrzegająca anonimowość. Skarży się na problemy z aktualizacją recept – do niedawna można było zmienić jej numer, teraz już nie. Dopisywanie PESEL-u w plikach DRR wydłuża pracę.

Trzy wymienione apteki korzystają z dwóch najbardziej popularnych na rynku programów do obsługi aptek – Kamsoftu lub EuroSoftu. Problemy mają analogiczne.

Czy trudności mają także wielcy gracze? Rozmawiamy z menadżerem dużej sieci aptek – także prosi o anonimowość. – Od początku roku (tj. w 7 dni roboczych – red.) mieliśmy 10 różnych nakładek w programie Kamsoftu. Zdarzały się zmiany kilka razy dziennie. Informatycy i aptekarze nie nadążają za tym tempem, a przecież my się przygotowywaliśmy, mieliśmy szkolenia – twierdzi menadżer. Wymienia więcej problemów: CSIOZ (Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia) miał prowadzić szkolenia dla informatyków sieci aptecznych, ale przy tym tempie zmian nie mają one sensu; aptekarze dostają sprzeczne informacje nt uzupełniania danych pacjenta w plikach DRR; wysyłanie plików DRR zajmowało sporo czasu i dopiero któraś z aktualizacji zniwelowała ten problem. Farmaceuci tej sieci jednak najbardziej martwią się rozliczaniem refundacji. Czy będą z tym trudności? To okaże się po 15 stycznia br. Rozmówca uspokaja. – To jednak problemy, z którymi można sobie poradzić. Bzdurą jest, jak niektórzy mówią, że apteki są teraz sparaliżowane – kończy. Dowiadujemy się, że to niejedyna duża sieć aptek z takimi problemami.

Sprawdzamy w EuroSoft, czy apteki sygnalizują trudności od 1 stycznia. – Zawsze są jakieś problemy – wymijająco odpowiada Irek Dołbniak, odpowiedzialny w firmie za produkty dla aptek. Przekonuje, że system nie wymaga PESEL-u od obywateli innych krajów, ale potwierdza trudności z wysyłaniem plików DRR. – Realizacja na pewno trwa dłużej niż dotychczas. W odczuwalnym stopniu – przyznaje Dołbniak. Według niego czasami to wina platformy P1 – przyłączenie do niej tysięcy nowych placówek powoduje zatory. Gdy w październiku ub.r. Kamsoft ogłaszał, że są gotowi na zmiany od nowego roku, pisał, iż podłączenie aptek do platformy P1 to „zadanie ambitne, ponieważ dotyczy ponad 13 000 aptek w Polsce, a na jego realizację pozostały niespełna trzy miesiące”.

Do owych „zatorów” trzeba dodać konieczność wstukania przez aptekarza nr PESEL pacjenta przed wysłaniem DRR – lekarze często nie wpisują go na receptach na 100 proc. Aptekarze nie muszą tego uzupełniać. Ale 21 grudnia, MZ wydało komunikat, w którym zachęca ich do tego. I w praktyce tak robią. Bo inaczej od 1 stycznia br. nie zrealizowaliby nawet papierowej recepty. Zdaniem Dołbniaka, obecne trudności, chociaż odczuwalne, są tylko przejściowe.

Tymczasem Marek Tomków, wiceprezes Naczelnej Rady Aptekarskiej, twierdzi, że oni nie dostają sygnałów o poważnych trudnościach w realizacji recept elektronicznych i papierowych od 2019 r. – Są problemy informatyczne, ale na bieżąco usuwane. Mamy aktualizacje programów, czasami kilka razy do dnia – uspokaja. Potwierdza, że farmaceuci zgłaszają problemy z wysyłaniem DRR.

Według niego opóźnienie zależy od tego, jaką kto ma wersję programu i komputer. – Nie sądzę, by był to problem platformy P1, bo ta była poddawana stres testom, tj. realizacji nawet do 10 mln recept naraz – przekonuje. CSIOZ zaprzecza ww. doniesieniom aptekarzy i EuroSoftu. Twierdzi, że nie ma problemów z obsługą systemów od 1 stycznia br., brak sytuacji, by pliku DRR nie można było wysłać, zgłoszenia nt. trudności z ich wysyłaniem są pojedyncze, a PESEL-u obcokrajowca nie trzeba podawać.

8 stycznia wiceminister zdrowia Janusz Cieszyński, na konferencji podsumowującej pierwszy tydzień działania e-recept, chwali, w obecności CSIOZ i NRA: – Za tym sukcesem stoi olbrzymia praca wielu ludzi i zaangażowanie samorządu aptekarskiego. (...) W najbliższych tygodniach zostaną usunięte pewne niedociągnięcia, (...) ale nie ma dużej skali tych problemów.

W komunikacie MZ, po ww. konferencji, ani słowa o kłopotach z systemem.

Marek Tomków przewiduje, że podobne problemy pojawią się i w przyszłości, ale będą na bieżąco usuwane. Wyjaśnia, że od 1 stycznia, w ramach e-recepty sprzężono około 60 tys. komputerów z ponad 14 tys. aptek, z których każda ma inny system operacyjny i program do obsługi recept/zamówień. Podłączono je do platformy P1. Dodatkowo recepty teraz trafiają na Internetowe Konto Pacjenta (IKP) – każdy może sprawdzić, co i gdzie zrealizował. Także przychodnie, szpitale włączają się powoli do programu i platformy – do 9 stycznia wg mapa.pacjent.gov.pl, e-recepty wystawiało 200 lekarzy w 59 placówkach, głównie Siedlec i Skierniewic. W projekcie jest też ok. 70 tys. pacjentów.

Od 1 stycznia dziennie apteki wysyłają na P1 przeciętnie 1,3 mln plików DRR. – Wyruszamy z ogromnym programem w 38-milionowym kraju, więc założenie, że wszystko od razu zagra, jest absurdalne samo w sobie – przekonuje Tomków.

MZ chce, by do końca 2019 r. wszystkie gabinety lekarskie wystawiały e-recepty. 1 stycznia 2020 r. mają one w pełni zastąpić wersje papierowe. System ma rocznie obsługiwać ok. 750 mln elektronicznych druczków. – E-recepta to konieczna zmiana, która ułatwia pracę farmaceutom i lekarzom – podkreśla Tomków.

Gdy rozmawiamy telefonicznie, Tomków akurat wraca ze szkolenia dla aptekarzy. Na temat e-recept. – Kolejnego – zaznacza. Bo sporo ich organizuje Izba wespół z CSIOZ. Tylko w drugim tygodniu stycznia mają się odbyć w 6 miastach Polski. Marek Tomków się śmieje: – Cieszą się takim wzięciem, że mamy na nich więcej ludzi niż Sławomir na koncertach.

I nie ma w tym wielkiej przesady. Do początku stycznia z e-recept przeszkolono 8 tys. farmaceutów. CSIOZ publikuje ulotki dla pacjentów, a MZ najwyraźniej rozpoczęło kampanię informacyjną skierowaną do Polaków. Wkrótce mają ruszyć szkolenia dla lekarzy.




Kalendarz wprowadzania cyfrowych usług
w ochronie zdrowia


styczeń 2019 – każda apteka w Polsce musi być podłączona do systemu e-zdrowie, by realizować e-recepty
od końca roku 2019 – stopniowe włączanie do systemu e-zdrowie placówek medycznych
do czerwca 2019 – pilotaż e-skierowania w placówkach medycznych
styczeń 2020 – obowiązek wystawiania wyłącznie e-recept
styczeń 2021 – obowiązek wystawiania wyłącznie e-skierowań
styczeń 2021 – wymiana elektronicznej dokumentacji medycznej za pośrednictwem platformy e-zdrowie




Korzyści z e-recepty

• Oszczędność czasu i pieniędzy.
• Realizacja e-recepty w kilku aptekach i możliwość zakupu każdego leku w innej aptece.
• Wygoda i mniej stresu związanego z oczekiwaniem na ponowną wizytę u lekarza.
• Znika problem nieczytelnych recept.
• Informacje dotyczące dawkowania leków są jasne i czytelne.
• Dostęp do historii wystawionych recept.
• Rodzina osób starszych może monitorować na odległość, czy pacjent faktycznie wykupił przepisane leki.
• Sprawniejsza opieka nad przewlekle chorymi – nie trzeba iść do lekarza, e-recepta na te same leki może zostać dostarczona drogą elektroniczną (poczta e-mail, SMS, IKP).
• Więcej czasu na konsultację lekarską i diagnozę.




Najważniejsze zmiany,
związane e-receptą


• brak papierowej recepty; lekarz wystawia dokument elektroniczny, z podpisem elektronicznym (tj. certyfikatem ZUS, Profilem Zaufanym lub podpisem kwalifikowanym);
• zmiana nazewnictwa, tj. na jednej e-recepcie znajduje się 1 lek, a kilka e-recept (maks. 5) ujmowanych jest w tzw. receptę zbiorczą. Dzięki temu każdy lek pacjent może wykupić w innej aptece;
• wychodząc z gabinetu lekarskiego, pacjent może otrzymać:
a) informacje o e-receptach wydrukowane przez lekarza (bez pieczątek/dodatkowych podpisów),
b) SMS wysłany z Systemu P1, z czterocyfrowym kodem dostępowym – w aptece pacjent podaje kod ze swoim numerem PESEL,
c) e-mail z wydrukiem i kodem kreskowym do skanowania w aptece;
• by otrzymywać powiadomienia
o e-receptach za pomocą SMS/
e-mail pacjent musi posiadać konto w IKP (www.pacjent.gov.pl)
i zaznaczyć w nim, że chciałby otrzymywać powiadomienia wybranym sposobem. Do zalogowania się w IKP niezbędne jest posiadanie Profilu Zaufanego.




Najpopularniejsze artykuły

Ciemna strona eteru

Zabrania się sprzedaży eteru etylowego i jego mieszanin – stwierdzał artykuł 3 uchwalonej przez sejm ustawy z dnia 22 czerwca 1923 r. w przedmiocie substancji i przetworów odurzających. Nie bez kozery, gdyż, jak podawały statystyki, aż 80 proc. uczniów szkół narkotyzowało się eterem. Nauczyciele bili na alarm – używanie przez dzieci i młodzież eteru prowadzi do ich otępienia. Lekarze wołali – eteromania to zguba dla organizmu, prowadzi do degradacji umysłowej, zaburzeń neurologicznych, uszkodzenia wątroby. Księża z ambon przestrzegali – eteryzowanie się nie tylko niszczy ciało, ale i duszę, prowadząc do uzależnienia.

Astronomiczne rachunki za leczenie w USA

Co roku w USA ponad pół miliona rodzin ogłasza bankructwo z powodu horrendalnie wysokich rachunków za leczenie. Bo np. samo dostarczenie chorego do szpitala może kosztować nawet pół miliona dolarów! Prezentujemy absurdalnie wysokie rachunki, jakie dostają Amerykanie. I to mimo ustawy, która rok temu miała zlikwidować zjawisko szokująco wysokich faktur.

Leki, patenty i przymusowe licencje

W nowych przepisach przygotowanych przez Komisję Europejską zaproponowano wydłużenie monopolu lekom, które odpowiedzą na najpilniejsze potrzeby zdrowotne. Ma to zachęcić firmy farmaceutyczne do ich produkcji. Jednocześnie Komisja proponuje wprowadzenie przymusowego udzielenia licencji innej firmie na produkcję chronionego leku, jeśli posiadacz patentu nie będzie w stanie dostarczyć go w odpowiedniej ilości w sytuacjach kryzysowych.

Rzeczpospolita bezzębna

Polski trzylatek statystycznie ma aż trzy zepsute zęby. Sześciolatki mają próchnicę częściej niż ich rówieśnicy w Ugandzie i Wietnamie. Na fotelu dentystycznym ani razu w swoim życiu nie usiadł co dziesiąty siedmiolatek. Statystyki dotyczące starszych napawają grozą: 92 proc. nastolatków i 99 proc. dorosłych ma próchnicę. Przeciętny Polak idzie do dentysty wtedy, gdy nie jest w stanie wytrzymać bólu i jest mu już wszystko jedno, gdzie trafi.

EBN, czyli pielęgniarstwo oparte na faktach

Rozmowa z dr n. o zdrowiu Dorotą Kilańską, kierowniczką Zakładu Pielęgniarstwa Społecznego i Zarządzania w Pielęgniarstwie w UM w Łodzi, dyrektorką Europejskiej Fundacji Badań Naukowych w Pielęgniarstwie (ENRF), ekspertką Komisji Europejskiej, Ministerstwa Zdrowia i WHO.

Byle jakość

Senat pod koniec marca podjął uchwałę o odrzuceniu ustawy o jakości w opiece zdrowotnej i bezpieczeństwie pacjenta w całości, uznając ją za niekonstytucyjną, niedopracowaną i zawierającą szereg niekorzystnych dla systemu, pracowników i pacjentów rozwiązań. Sejm wetem senatu zajmie się zaraz po świętach wielkanocnych.

ZUS zwraca koszty podróży

Osoby wezwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych do osobistego stawiennictwa na badanie przez lekarza orzecznika, komisję lekarską, konsultanta ZUS często mają do przebycia wiele kilometrów. Przysługuje im jednak prawo do zwrotu kosztów przejazdu. ZUS zwraca osobie wezwanej na badanie do lekarza orzecznika oraz na komisję lekarską koszty przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca wskazanego w wezwaniu i z powrotem. Podstawę prawną stanowi tu Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 31 grudnia 2004 r. (...)

Artrogrypoza: kompleksowe podejście

Artrogrypoza to trudna choroba wieku dziecięcego. Jest nieuleczalna, jednak dzięki odpowiedniemu traktowaniu chorego dziecku można pomóc, przywracając mu mniej lub bardziej ograniczoną samodzielność. Wymaga wielospecjalistycznego podejścia – równie ważne jest leczenie operacyjne, rehabilitacja, jak i zaopatrzenie ortopedyczne.

Leczenie wspomagające w przewlekłym zapaleniu prostaty

Terapia przewlekłego zapalenia stercza zarówno postaci bakteryjnej, jak i niebakteryjnej to duże wyzwanie. Wynika to między innymi ze słabej penetracji antybiotyków do gruczołu krokowego, ale także z faktu utrzymywania się objawów, mimo skutecznego leczenia przeciwbakteryjnego.

Leczenie przeciwkrzepliwe u chorych onkologicznych

Ustalenie schematu leczenia przeciwkrzepliwego jest bardzo często zagadnieniem trudnym. Wytyczne dotyczące prewencji powikłań zakrzepowo-zatorowych w przypadku migotania przedsionków czy zasady leczenia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej wydają się jasne, w praktyce jednak, decydując o rozpoczęciu stosowania leków przeciwkrzepliwych, musimy brać pod uwagę szereg dodatkowych czynników. Ostatecznie zawsze chodzi o wyważenie potencjalnych zysków ze skutecznej prewencji/leczenia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz ryzyka powikłań krwotocznych.

Zmiany skórne po kontakcie z roślinami

W Europie Północnej najczęstszą przyczyną występowania zmian skórnych spowodowanych kontaktem z roślinami jest Primula obconica. Do innych roślin wywołujących odczyny skórne, a występujących na całym świecie, należy rodzina sumaka jadowitego (gatunek Rhus) oraz przedstawiciele rodziny Compositae, w tym głównie chryzantemy, narcyzy i tulipany (...)

Różne oblicza zakrzepicy

Choroba zakrzepowo-zatorowa, potocznie nazywana zakrzepicą to bardzo demokratyczne schorzenie. Nie omija nikogo. Z jej powodu cierpią politycy, sportowcy, aktorzy, prawnicy. Przyjmuje się, że zakrzepica jest trzecią najbardziej rozpowszechnioną chorobą układu krążenia.

Udar mózgu u dzieci i młodzieży

Większość z nas, niestety także część lekarzy, jest przekonana, że udar mózgu to choroba, która dotyka tylko ludzi starszych. Prawda jest inna. Udar mózgu może wystąpić także u dzieci i młodzieży. Co więcej, może do niego dojść nawet w okresie życia płodowego.

Pneumokoki: 13 > 10

– Stanowisko działającego przy Ministrze Zdrowia Zespołu ds. Szczepień Ochronnych jest jednoznaczne. Należy refundować 13-walentną szczepionkę przeciwko pneumokokom, bo zabezpiecza przed serotypami bardzo groźnymi dla dzieci oraz całego społeczeństwa, przed którymi nie chroni szczepionka 10-walentna – mówi prof. Ewa Helwich. Tymczasem zlecona przez resort zdrowia opinia AOTMiT – ku zdziwieniu specjalistów – sugeruje równorzędność obu szczepionek.

Odpowiedzialność pielęgniarki za niewłaściwe podanie leku

Podjęcie przez pielęgniarkę czynności wykraczającej poza jej wiedzę i umiejętności zawodowe może być podstawą do podważenia jej należytej staranności oraz przesądzać o winie w przypadku wystąpienia szkody lub krzywdy u pacjenta.

Osteotomia okołopanewkowa sposobem Ganza zamiast endoprotezy

Dysplazja biodra to najczęstsza wada wrodzona narządu ruchu. W Polsce na sto urodzonych dzieci ma ją czworo. W Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym pod kierownictwem dr. Jarosława Felusia przeprowadzane są operacje, które likwidują ból i kupują pacjentom z tą wadą czas, odsuwając konieczność wymiany stawu biodrowego na endoprotezę.




bot