Służba Zdrowia - strona główna
SZ nr 43–46/2006
z 12 czerwca 2006 r.

Stuknij na okładkę, aby przejść do spisu treści tego wydania


>>> Wyszukiwarka leków refundowanych


Z Ministrem Zdrowia, prof. Zbigniewem Religą, rozmawia Mariusz Gujski

Za trzy lata będzie lepiej

Prywatyzacja podstawowej opieki zdrowotnej ciągle jest niedokończona, nie ma dziś bodźców – legislacyjnych czy finansowych – rozwoju tego sektora. Przeciwnie: jest tendencja umacniania się publicznych zakładów świadczących usługi z zakresu poz, bo nawet szpitale specjalistyczne rozbudowują ten segment usług. Z drugiej strony dochodzi do zaprzeczenia idei medycyny rodzinnej, gdy specjaliści tej dziedziny odmawiają świadczeń całodobowych czy wyjazdowych. Czy Pan Minister widzi potrzebę konsekwentnego urynkowienia tej części systemu opieki zdrowotnej?

– Jestem zaskoczony stwierdzeniem, że w podstawowej opiece zdrowotnej umacnia się sektor publiczny. Nie uważam, żeby tak się działo. Korzystamy z dorobku świata, innych krajów Europy, i GP wszędzie jest ostoją medycyny. Modele organizacji podstawowej opieki są różne, podobnie jak sposoby kontraktowania usług lekarzy pierwszego kontaktu. My przyjęliśmy model dość powszechny w Europie, którego podstawą powinien być świetnie wyszkolony lekarz rodzinny. I ja jestem zwolennikiem likwidacji publicznych zakładów działających w poz i tworzenia w ich miejsce prywatnych praktyk lekarzy rodzinnych. Zdecydowanie w tym kierunku należy iść.

Czy ministerstwo zamierza przygotować regulacje prawne, które pomogą lekarzom przejmować i prywatyzować placówki publiczne?

- Jesteśmy w stałym kontakcie z grupą lekarzy rodzinnych działających prywatnie, którzy przedstawiają swoją wizję rozwoju tego sektora. Nie zawsze są to propozycje leżące w interesie wszystkich, bo z oczywistych względów grupa ta szuka przede wszystkim zabezpieczeń dla siebie. Ale drzwi ministerstwa dla takich inicjatyw są otwarte, bo właśnie tu jest miejsce do dyskutowania możliwych rozwiązań oraz podejmowania decyzji dotyczących rozwoju tej czy innej dziedziny medycyny czy segmentu rynku. Te drogi powinniśmy wytyczać wspólnie.

Potrzeba wzmocnienia roli lekarza rodzinnego w Polsce jest szczególnie ważna również w kontekście projektowanej ustawy o ratownictwie medycznym, która ma wejść w życie 1 stycznia 2007 r. Tymczasem w wielu miejscach w kraju nie jest rozwiązany problem ambulatoryjnej i wyjazdowej nocno-świątecznej pomocy lekarskiej.

- To prawda, ale nie ukrywam, że w kwestii rozwiązania tego problemu moje poglądy różnią się od poglądów lekarzy rodzinnych, szczególnie z Porozumienia Zielonogórskiego, ponieważ to dość unikatowa sytuacja, kiedy lekarze rodzinni odcinają się od udzielania takiej pomocy. Dla mnie jest to trudne do zaakceptowania i na pewno nie jest to korzystne dla pacjentów. Według mnie praktyki lekarzy rodzinnych powinny zapewniać pomoc w pełnym zakresie.

Jednak np. na prowincji, gdzie jest tylko jeden lekarz opiekujący się 2 tys. osób, bez dodatkowych nakładów trudno zapewnić pomoc całodobową...

- To rzeczywiście jest problem. Ale w wiejskiej gminie, gdzie jestem raz w tygodniu, lekarz rodzinny jest naprawdę dostępny dzień i noc. Przy czym, jeśli mówimy o populacji 2-3 tys. osób, to wcale nie jest tak, że ma każdą noc zarwaną, bo każdej nocy pracuje. Tak się po prostu nie dzieje. On zresztą i tak do chorych wyjeżdża prywatnie, toteż w moim przekonaniu, gdyby było satysfakcjonujące go zabezpieczenie finansowe, to nie byłoby żadnych problemów z opieką całodobową. Zwłaszcza w grupowych praktykach lekarzy rodzinnych, którzy działając wspólnie, mogą pełnić kolejno te dyżury nocne, podobnie jak w szpitalu.

Cieszy, że Pan Minister jest zwolennikiem sprywatyzowania tego sektora.

- Absolutnie, to jest kierunek, który należy utrzymać. I dokończyć prywatyzację praktyk lekarza rodzinnego.

W społeczeństwie pokutuje wciąż postsocjalistyczne myślenie o systemie ochrony zdrowia: że pacjentom należy się w nim wszystko, niezależnie od tego, jak ograniczone środki doń wpływają. Kto i kiedy odważy się obnażyć ten absurd i powiedzieć, że za ograniczone środki wszystkiego nie będzie?

- Ohyda pozostałości pokomunistycznych to zakłamanie. Całe lata żyliśmy w takim zakłamaniu. Mówiono społeczeństwu: "macie wszystko", wiedząc, że niewiele można dać. Ale świadomie okłamywano ludzi. Co gorsza – ludzie dawali się okłamywać i część nawet uwierzyła w to, że rzeczywiście może mieć wszystko. Jeśli będę jeszcze ministrem przez najbliższe 3 lata, moją misją będzie zmiana sposobu myślenia ludzi o publicznym systemie opieki zdrowotnej. Zrobię wszystko, aby otworzyć im oczy i pokazać, na co ten system tak naprawdę stać, a na co go nie stać. I z tymi faktami trzeba wreszcie do świadomości ludzkiej dotrzeć. Za te pieniądze publiczne, które mamy, nie ma możliwości, aby system wszystko mógł zapewnić. Przełomowym momentem będzie tu zaprezentowanie koszyka świadczeń gwarantowanych.

Mam wrażenie, że prym w tym oszukiwaniu społeczeństwa wiodą politycy, których nie stać na powiedzenie wprost, że pieniądz w ochronie zdrowia odgrywa taką samą rolę jak w innych dziedzinach gospodarki...

- Z ogromną przykrością muszę stwierdzić, że – bez względu na to, o jakiej partii politycznej mówimy, włącznie z tzw. liberalną partią, jaką jest PO – w wypowiedziach na ten temat nie ma śladu odwagi, aby przedstawiać prawdę i rzeczywiście jakieś liberalne rozwiązania proponować.

Na naszych oczach system się rozpada: tkwimy jeszcze w okowach doktryny socjalizmu, brakuje wciąż odwagi, by powiedzieć, że wszystko, co dobre, kosztuje, także dobra opieka zdrowotna, a na to nakłada się dziki kapitalizm. Bez racjonalnych i klarownych regulacji prawnych każdy próbuje jakoś sobie radzić. Często naginając prawo albo działając obok niego. A jednocześnie brakuje chęci uporządkowania tej całej naszej schedy legislacyjnej...

- Nie, chęci z mojej strony nie brakuje. Jej dowodem są prace nad koszykiem. Jednocześnie – nad wprowadzeniem dodatkowych ubezpieczeń dobrowolnych, i to od przyszłego roku. A więc będzie też uporządkowanie strumienia tych pieniędzy, które nie zawsze zgodnie z prawem trafiają do systemu i są w nim dowolnie wydawane. To z kolei daje szansę, aby lekarz otrzymywał te pieniądze zgodnie z prawem, a pacjent w taki sam sposób je wydawał. Będzie chyba również wreszcie możliwość wprowadzenia w Polsce – oprócz NFZ – komercyjnych instytucji ubezpieczeniowych.

Co zdaniem Pana Ministra wniesie koszyk świadczeń gwarantowanych i co nam dadzą ubezpieczenia dodatkowe?

- Po pierwsze, koszyka nie należy postrzegać jako ogromnego ograniczenia dla obywateli. Koszyk świadczeń gwarantowanych będzie określać standardy, w jakich dana procedura finansowana ze środków publicznych powinna być wykonywana. A skoro tak, to lekarze i zakłady opieki zdrowotnej będą się musieli do tych standardów dostosować, często podwyższając obecne standardy wykonywania usług medycznych, co będzie z korzyścią dla jakości medycyny. Jednocześnie zostanie bardzo precyzyjnie określony koszt każdej procedury – z uwzględnieniem wszystkich elementów, jakie na ten koszt się składają. I dopiero wtedy poznamy prawdziwą wycenę wszystkich usług medycznych. I będziemy wiedzieli, na co nas stać za publiczne pieniądze.

Czy nie obawia się Pan, że zdefiniowanie koszyka w ten sposób to seppuku? Przecież to pokaże, jak mało mamy pieniędzy na zdrowie i na jak mało nas stać!

- Seppuku? Dla kogo? Nie dla mnie. To seppuku dla zakłamania, czyli powiedzenie prawdy. Głęboko wierzę, że lepsze jest mówienie najgorszej prawdy niż okłamywanie ludzi.

Wspomniał Pan o ubezpieczeniach dodatkowych, które powinny się pojawić po zdefiniowaniu koszyka. Co one dadzą?

- One się pojawią równolegle. Zapewnią dodatkowy napływ pieniędzy do systemu, co również będzie impulsem do dalszego rozwoju medycyny, chociażby szpitalnictwa prywatnego. I na pewno dzięki dodatkowym ubezpieczeniom dostępność usług medycznych wzrośnie. Podobnie – konkurencja podmiotów o te dodatkowe środki.

Biorąc pod uwagę możliwe źródła dodatkowych pieniędzy na zdrowie, rodzi się pytanie: dlaczego nasz Minister Zdrowia jest tak doktrynalnym przeciwnikiem współpłacenia? Coraz więcej krajów UE zaczyna z tego mechanizmu korzystać, porządkując i racjonalizując swoje systemy.

- Byłem ideowym, doktrynalnym przeciwnikiem współpłacenia, to prawda. Długo się temu przeciwstawiałem. Natomiast obecnie sytuacja trochę się zmieniła. Byłbym za wprowadzeniem współpłacenia, ale pod warunkiem że wyłączymy z niego pewne grupy ludzi, finansowo najsłabsze: dzieci do 18. roku życia, kobiety w ciąży, ludzi powyżej 65. r.ż. żyjących z niezwykle niskich emerytur. Uważam, że przy takich ograniczeniach, wcześniej czy później, współpłacenie będzie musiało być wprowadzone.

Minister Pinkas pytany niedawno, dlaczego obecnie tak rozszerzyły się strajki lekarzy, powiedział m.in.: "Dlatego, że wszyscy dochodzą do wniosku, że jeśli minister Religa nie jest w stanie zmienić systemu, to nikt nie zdoła tego uczynić". Swoim życiem udowodnił Pan, że jest człowiekiem uczciwym, prawym lekarzem, wybitnym chirurgiem. Czy polityka nie przynosi Panu rozczarowań?

- Nie. Powiem, dlaczego. Traktuję jako niebywały sukces to, że praktycznie cały mój plan został przyjęty przez Radę Ministrów. To jest absolutny sukces, w który większość ministrów nie wierzyła. Wiem o tym, bo po posiedzeniu Rady Ministrów większość z nich podchodziła do mnie z gratulacjami i mówiła o swoich wcześniejszych wątpliwościach.

Czy wicepremier Gilowska też Panu składała gratulacje?

- Nie, powiedziała tylko, że ją zniszczyłem. Ale przyznam, że był taki moment, kiedy już nie wierzyłem, że tę akceptację uda mi się uzyskać. Pewnym rozczarowaniem jest więc dla mnie w tej chwili zachowanie części środowiska lekarskiego – tych, którzy mówią, że nie mają do mnie zaufania, żądają natychmiastowych gwarancji i podwyżek. Jest to grupa, która tak naprawdę nie prowadzi żadnej rozmowy. Bo rozmowa polega na tym, że ja tłumaczę, co mogę zrobić, a jeżeli czegoś nie mogę, to mówię, dlaczego. Natomiast oni nie chcą tego słuchać, jest tylko twarde żądanie – 30% teraz, 100% od przyszłego roku. Przekonuję, że podwyżka o 30% od 1 października jest realna, ale wzrost płac o 100% dla całego środowiska medycznego od przyszłego roku niemożliwy. To byłyby gigantyczne pieniądze, a system jest tak niedofinansowany, że nie ma się co łudzić.

Ale póki nie ma projektu ustawy budżetowej na 2007 r., nie ma gwarancji, że te dodatkowe 5 mld na zdrowie w przyszłym roku się znajdzie.

- Nie widzę zagrożeń, żeby coś z mojego planu nie było wykonane.

Jeśli Pan Profesor pełniłby funkcję Ministra Zdrowia do końca kadencji rządu, to jak za te 3 lata będzie wyglądał system? Ile będą zarabiali lekarze, czy poprawi się dostęp pacjentów do usług zdrowotnych?

- Za 3 lata... Obejmując stanowisko mówiłem: naprawa całego systemu wymaga 7 lat. Nie zmieniłem zdania. 7 lat to minimalny okres, aby doprowadzić do tego, że przeciętny Polak zapytany na ulicy o system ochrony zdrowia odpowie: "Nie jest to ideał, ale jestem zadowolony, może być". Na to potrzeba 7 lat. Za 3 lata – to będzie 50%... Dlaczego? Wprowadzenie ubezpieczeń dodatkowych w pierwszym roku prawdopodobnie da niewiele. W drugim przyniesie więcej, w trzecim prawdopodobnie jeszcze więcej, bo dopiero wtedy ludzie zobaczą, że warto się ubezpieczać. Muszą mieć na to czas. Wiele rozwiązań, które wejdą w latach 2007-2008, zaowocuje później. A blisko 50% moich planów zakłada, że rząd trwa do końca, minister również, i do końca realizuje program.

A ile będzie zarabiał lekarz za 3 lata?

- Myślę, że wynagrodzenia będą bardzo zróżnicowane, bo nastąpi szybszy rozwój prywatnej służby zdrowia. Mniej będzie lekarzy w sektorze publicznym, żyjących z pensji.

To ile zarobi wtedy lekarz z II st. specjalizacji w szpitalu klinicznym?

- Według mnie, pod koniec tej kadencji będzie zarabiał o 100% więcej niż obecnie. Mam na myśli zatrudnienie na umowę o pracę. Ale ja bym bardzo chciał, żebyśmy przechodzili jednak na system kontraktowy. I wyobrażam sobie, że specjalista wysokiej klasy, gdy dyrektor szpitala chce takiego mieć, może zarabiać nawet o 300% więcej.




Najpopularniejsze artykuły

Astronomiczne rachunki za leczenie w USA

Co roku w USA ponad pół miliona rodzin ogłasza bankructwo z powodu horrendalnie wysokich rachunków za leczenie. Bo np. samo dostarczenie chorego do szpitala może kosztować nawet pół miliona dolarów! Prezentujemy absurdalnie wysokie rachunki, jakie dostają Amerykanie. I to mimo ustawy, która rok temu miała zlikwidować zjawisko szokująco wysokich faktur.

Rzeczpospolita bezzębna

Polski trzylatek statystycznie ma aż trzy zepsute zęby. Sześciolatki mają próchnicę częściej niż ich rówieśnicy w Ugandzie i Wietnamie. Na fotelu dentystycznym ani razu w swoim życiu nie usiadł co dziesiąty siedmiolatek. Statystyki dotyczące starszych napawają grozą: 92 proc. nastolatków i 99 proc. dorosłych ma próchnicę. Przeciętny Polak idzie do dentysty wtedy, gdy nie jest w stanie wytrzymać bólu i jest mu już wszystko jedno, gdzie trafi.

Ciemna strona eteru

Zabrania się sprzedaży eteru etylowego i jego mieszanin – stwierdzał artykuł 3 uchwalonej przez sejm ustawy z dnia 22 czerwca 1923 r. w przedmiocie substancji i przetworów odurzających. Nie bez kozery, gdyż, jak podawały statystyki, aż 80 proc. uczniów szkół narkotyzowało się eterem. Nauczyciele bili na alarm – używanie przez dzieci i młodzież eteru prowadzi do ich otępienia. Lekarze wołali – eteromania to zguba dla organizmu, prowadzi do degradacji umysłowej, zaburzeń neurologicznych, uszkodzenia wątroby. Księża z ambon przestrzegali – eteryzowanie się nie tylko niszczy ciało, ale i duszę, prowadząc do uzależnienia.

Wołanie o profilaktykę

Z dr. n. med. Krzysztofem Walczewskim, ordynatorem oddziału psychiatrii w Szpitalu Klinicznym im. dr. Józefa Babińskiego SP ZOZ w Krakowie i autorem programu profilaktyki depresji w woj. małopolskim „Wyprzedzić smutek” rozmawia Katarzyna Cichosz.

Rozmawiajmy o bezpieczeństwie lekowym

Nie milkną komentarze po opublikowaniu projektu nowelizacji ustawy refundacyjnej. W różnych aspektach i różnym tonie wypowiadało się na jego temat wiele środowisk. Ostatnio głos zabrały organizacje branżowe, zrzeszające podmioty branży farmaceutycznej.

50 lat krakowskiej kardiochirurgii dziecięcej

Krakowska kardiochirurgia dziecięca w Uniwersyteckim Szpitalu Dziecięcym w Krakowie-Prokocimiu zajmuje się leczeniem wrodzonych wad serca u dzieci i młodzieży z całej Polski, a także z zagranicy. Ma na swoim koncie wiele sukcesów. W 2010 r. Klinika została uznana za najlepszą w plebiscycie ośrodków kardiochirurgii dziecięcej i otrzymała dyplom i nagrodę tygodnika „Newsweek” za zajęcie I miejsca w Polsce. W 2013 r. Klinikę Kardiochirurgii Dziecięcej w Krakowie wyróżniono pierwszą lokatą dla najlepszego ośrodka medycznego w kraju i „Złotym Skalpelem” przyznawanym przez redakcję „Pulsu Medycyny”. Powtórnie „Złoty Skalpel” przyznano jej w 2016 r. W tym roku obchodzi jubileusz 50-lecia.

Problem nie zawsze rozumiany

Z Ewą Jędrys, prezes Fundacji Pomocy Chorym Psychicznie im. Tomasza Deca w Krakowie rozmawia Katarzyna Cichosz.

Reforma systemu psychiatrii zbacza z wyznaczonego kursu

Rozmowa z Markiem Balickim, byłym pełnomocnikiem ministra zdrowia ds. reformy psychiatrii dorosłych i byłym kierownikiem biura ds. pilotażu Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego na lata 2017–2022, ministrem zdrowia w latach 2003 oraz 2004–2005.

Minister bez żadnego trybu

Adam Niedzielski „jedynką” na poznańskiej liście PiS? Pod koniec 2022 roku minister zdrowia zadeklarował, że przygotowuje się do startu w jesiennych wyborach parlamentarnych. Powód? Poselski mandat i obecność w sejmie przekładają się, zdaniem Niedzielskiego, na większą skuteczność w przeprowadzaniu kluczowych decyzji. Skoro już o skuteczności mowa…

Leki, patenty i przymusowe licencje

W nowych przepisach przygotowanych przez Komisję Europejską zaproponowano wydłużenie monopolu lekom, które odpowiedzą na najpilniejsze potrzeby zdrowotne. Ma to zachęcić firmy farmaceutyczne do ich produkcji. Jednocześnie Komisja proponuje wprowadzenie przymusowego udzielenia licencji innej firmie na produkcję chronionego leku, jeśli posiadacz patentu nie będzie w stanie dostarczyć go w odpowiedniej ilości w sytuacjach kryzysowych.

Kongres Zdrowia Publicznego 2022

W jakiej sytuacji po bez mała trzech latach pandemii znajduje się system ochrony zdrowia w Polsce? Co ze zdrowiem publicznym, poddanym przeciążeniom pandemii COVID-19 oraz skutków wojny w Ukrainie? Czy możliwe jest funkcjonowanie i zarządzanie wrażliwym dobrem, którym jest zdrowie i życie, w warunkach permanentnego kryzysu? Te, i nie tylko te, pytania mocno wybrzmiewały podczas IX Kongresu Zdrowia Publicznego (8–9 grudnia, Warszawa).

Różne oblicza zakrzepicy

Choroba zakrzepowo-zatorowa, potocznie nazywana zakrzepicą to bardzo demokratyczne schorzenie. Nie omija nikogo. Z jej powodu cierpią politycy, sportowcy, aktorzy, prawnicy. Przyjmuje się, że zakrzepica jest trzecią najbardziej rozpowszechnioną chorobą układu krążenia.

Leczenie wspomagające w przewlekłym zapaleniu prostaty

Terapia przewlekłego zapalenia stercza zarówno postaci bakteryjnej, jak i niebakteryjnej to duże wyzwanie. Wynika to między innymi ze słabej penetracji antybiotyków do gruczołu krokowego, ale także z faktu utrzymywania się objawów, mimo skutecznego leczenia przeciwbakteryjnego.

ZUS zwraca koszty podróży

Osoby wezwane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych do osobistego stawiennictwa na badanie przez lekarza orzecznika, komisję lekarską, konsultanta ZUS często mają do przebycia wiele kilometrów. Przysługuje im jednak prawo do zwrotu kosztów przejazdu. ZUS zwraca osobie wezwanej na badanie do lekarza orzecznika oraz na komisję lekarską koszty przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca wskazanego w wezwaniu i z powrotem. Podstawę prawną stanowi tu Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 31 grudnia 2004 r. (...)

Wczesny hormonozależny rak piersi – szanse rosną

Wczesny hormonozależny rak piersi u ponad 30% pacjentów daje wznowę nawet po bardzo wielu latach. Na szczęście w kwietniu 2022 roku pojawiły się nowe leki, a więc i nowe możliwości leczenia tego typu nowotworu. Leki te ograniczają ryzyko nawrotu choroby.

Co dalej z dyżurami aptek?

Batalię o finansowanie dyżurów aptek w nocy i dni wolne od pracy polscy aptekarze toczą od lat, przekonując, że z uwagi na bardzo niskie obroty uzyskiwane podczas takiego dyżuru ponoszą wymierne straty finansowe.




bot