Budżet 2001: Znowu mniej na zdrowie

Nakłady z budżetu państwa na ochronę zdrowia w 2001 r., według projektu ustawy budżetowej – zmaleją – do poziomu 87% nakładów ubiegłorocznych. Będą stanowić 2,1% ogółu wydatków całego budżetu państwa. Wyniosą 3,5 proc. PKB, a więc o 0,3 proc. mniej niż w br.

- Jest to kolejny żebraczy budżet, który przerzuca koszty leczenia na społeczeństwo – stwierdził poseł Seweryn Jurgielaniec podczas debaty sejmowej na ten temat.

Wydatki ogółem na ochronę zdrowia przeznaczone bezpośrednio z budżetu państwa w częściach: obrona narodowa, sprawiedliwość, szkolnictwo wyższe, sprawy wewnętrzne, zdrowie, Urząd ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, KRUS i ZUS oraz budżetach wojewodów – wyniosą 3 mld 91 mln 787 tys. zł, a razem z rezerwami celowymi – 3 mld 901 mln 925 tys. zł.

Na wydatki bieżące zaplanowano 3 mld 262 mln 752 tys. zł, na majątkowe, tj. zakupy inwestycyjne i inwestycje – 639 mln 163 tys. zł.

W części 46 budżetu – zdrowie – na wydatki przeznaczono 2 mld 322 mln 299 tys. zł (w tym na wydatki bieżące 2 mld 59 mln 957 tys. zł, majątkowe – 262 mln 342 tys. zł), co stanowi 81,4 proc. w stosunku do wydatków budżetowych w 2000 r.

- Projekt budżetu został opracowany w oparciu o średnioroczny wskaźnik cen wzrostu towarów i usług sięgający 107,8 proc., planowany wzrost wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej do 107,6 proc. i wzrost PKB w porównaniu z 2000 r. o 5,3 proc. – informowała podsekretarz stanu w MZ Anna Knysok. – Przy wyznaczaniu limitu wydatków zweryfikowano liczbę etatów w sferze budżetowej, biorąc pod uwagę rzeczywiste wykonanie, a także celowość i efektywność prowadzonych inwestycji wieloletnich oraz zalecenia pokontrolne NIK. Precyzyjniej zaplanowano wydatki i dochody jednostek budżetowych.

W wydatkach bieżących mieszczą się m.in. kwoty składek na ubezpieczenie zdrowotne opłacanych z budżetu państwa za osoby uprawnione, przekazywane bezpośrednio do kas chorych poprzez KRUS i budżet wojewodów do ośrodków pomocy społecznej i urzędów pracy. W rezerwie celowej na uzupełnienie środków na składki na ubezpieczenie zdrowotne za bezrobotnych bez prawa do zasiłku przewidziano 153 mln 310 tys. zł.

W 2001 r. zmaleją wydatki pozapłacowe – wyniosą one 77,25 proc. kwoty zaplanowanej na ten cel w br. Spowodowane jest to m.in. zakończeniem niektórych inwestycji (np. utworzono 2 inspektoraty – Główny Inspektorat Sanitarny i Główny Inspektorat Farmaceutyczny oraz Centrum Podyplomowego Kształcenia Pilelęgniarek i Położnych), jak również likwidacją biura pełnomocnika rządu ds. wprowadzenia powszechnych ubezpieczeń zdrowotnych, co kosztowało w br. 1 mln 318 tys. zł, likwidacją centralnego zespołu lotnictwa sanitarnego i utworzeniem samodzielnej jednostki – 949 tys. zł, a także usuwaniem skutków klęsk żywiołowych, co pochłonęło 4 mln 226 tys. zł.

O około 52 proc., w porównaniu z 2000 r., będą też mniejsze nakłady na inwestycje, nie przewiduje się bowiem rozpoczęcia żadnej nowej inwestycji wieloletniej ani też dotowania tych inwestycji wieloletnich, które powinny być zakończone w br.

- Priorytetami ministra zdrowia w 2001 r. będą procedury wysokospecjalistyczne, które przeniesiono do programów polityki zdrowotnej, finansowanie staży specjalizacyjnych dla lekarzy – trzykrotnie zwiększy się liczba etatów rezydenckich, programy polityki zdrowotnej, działania restrukturyzacyjne i osłonowe, na które w rezerwie celowej zagwarantowano 440 mln zł w tej ostatniej – 140 mln wyniosą wydatki bieżące, 300 mln – majątkowe: remonty, drobne zakupy, adaptacje oddziałów – informowała posłów min. Knysok.

Znacząco zmniejszono liczbę procedur wysokospecjalistycznych finansowanych z budżetu. Cztery z nich: aferaza LDL, leczenie w komorze hiperbarycznej, brahyterapia i leczenie pozajelitowe w warunkach domowych – mają być finansowane przez kasy chorych. (W br. wydano na ten cel 37 mln z budżetu ministra zdrowia). Pozostałych 11 procedur, przeniesionych do programów polityki zdrowotnej, związanych jest głównie z zakupami leków: hormonem wzrostu, cyklosporyny, taksany dla chorych na nowotwory, środków antyretrowirusowych dla chorych na AIDS, a także leczeniem chorób nowotworowych u dzieci. Łączny koszt tych procedur osiągnie 180 mln zł.

Na procedury wysokospecjalistyczne w bieżącym roku przeznaczono 742 mln 642 tys. zł, w 2001 r. – 550 mln 6 tys. zł. Zdaniem resortu jest to suma wystarczająca, ponieważ niektóre procedury, jak np. przeszczep serca i płuca, pomimo zakontraktowania, nie były w Polsce wykonywane.

Spadną też nakłady na programy polityki zdrowotnej, mimo iż zawarto w nich nowe zadania: z 564,5 mln zł w br. do 507,5 mln w 2001 r. Minister zdrowia zamierza ograniczyć wydatki majątkowe na ten cel, np. w ramach narodowego programu serca w 2001 r. będą kupowane rozruszniki, natomiast zakupy środków technicznych do operacji bypasów będą finansowane poprzez kasy chorych.

Dochody w części 46 budżetu – ochrona zdrowia – zaplanowano w wysokości 25 mln 530 tys. zł w dwóch działach: administracja publiczna (130 tys. zł) i ochrona zdrowia (25 mln 400 tys. zł). W administracji publicznej będą to wpływy ze sprzedaży wyrobów i składników majątkowych (30 tys. zł) oraz z rozliczeń z lat ubiegłych (100 tys. zł). W dziale ochrona zdrowia – z rejestracji leków i sprzętu (6 mln 200 tys. zł), a także za świadczenia zdrowotne udzielane na podstawie umów międzynarodowych, głównie z RFN, Republiką Słowacką i Republiką Czeską (19 mln 200 tys. zł). Plan dochodów na 2001 r. jest wyższy o 58,6 proc. od wpływów przewidzianych w 2000 r.

Wydatki zaplanowane na ochronę zdrowia w budżetach wojewodów wyniosą 1 mld 189 mln 847 tys. zł i będą mniejsze o 19,6 proc. niż w br. Na 2001 r. nie przewidziano w nich bowiem środków dla szpitali, lecznictwa psychiatrycznego, ratownictwa medycznego, zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych. W wydatkach majątkowych wojewodów na przyszły rok nie zostały też uwzględnione wieloletnie inwestycje jednostek samorządu terytorialnego. Dotacje na ten cel zostały ujęte w rezerwie celowej i będą realizowane w ramach kontraktów, zgodnie z art. 53 ustawy z 12 maja 2000 r. o zasadach wspierania rozwoju regionalnego. Rezerwą tą dysponuje Minister Rozwoju Regionalnego i Budownictwa. Na wydatki bieżące wojewodowie przeznaczą 1 mld 170 mln 10 tys. zł – środki te zostaną wydane m.in. na inspekcję sanitarną i farmaceutyczną, wojewódzkie zespoły metodyczne opieki zdrowotnej, medycynę pracy, zapobieganie i zwalczanie AIDS i narkomanii, składki na ubezpieczenie zdrowotne dzieci i bezrobotnych bez prawa do zasiłku.

Dochody w budżetach wojewodów w 2001 r. mają być wyższe o 45,1 proc. niż w br. i wyniosą 34 mln 812 tys. zł. W woj. łódzkim, wielkopolskim, zachodniopomorskim, kujawskim i warmińsko-mazurskim dochody te wzrosną do około 10 proc., w pozostałych województwach – od 20 proc. (w woj. lubelskim) do 94 proc. (w woj. podlaskim). Głównymi źródłami dochodów są wpływy z nakładanych przez organy inspekcji sanitarnej kar i grzywien za przekroczenie przepisów sanitarnych oraz z tytułu świadczonych usług wynikających z nadzoru pełnionego przez inspekcję sanitarną, wpłaty za badanie czystości wody prowadzone dla aptek przez inspektoraty farmaceutyczne, a także za badania laboratoryjne wykonywane przez inspekcje sanitarne na zlecenia osób fizycznych i prawnych.